Speeksel verzamelen voor cortisol

Cortisol in speeksel wordt bepaald om onderzoek te doen naar de functie van de bijnieren. Cortisol wordt gemaakt in de bijnieren. De bijnieren staan onder controle van een klein orgaan in de hersenen (hypofyse). De aansturing door de hypofyse is zo ingesteld dat er een dag-nacht ritme bestaat in de uitscheiding van cortisol door de bijnieren, waarbij in de ochtend de meeste en aan het begin van de nacht de minste cortisol wordt geproduceerd. In het begin van de nacht (23 uur) is de variatie in cortisol ook het minst en daardoor een goed tijdstip voor afname van speeksel voor diagnostische doeleinden. In sommige gevallen wil de arts ook de variatie over de dag in beeld brengen en is het nodig om naast 23 uur ook speeksel te verzamelen in de middag (om 16 uur) en in de ochtend (30 minuten na het opstaan). Cortisol in speeksel is een goede afspiegeling van cortisol in bloed.